Paj-Puj: Plural Suffixes to Express Variety

Plural Suffixes to Express Variety

خىلمۇخىللىق بىلدۈرىدىغان كۆپلۈك قوشۇمچىسى

In some cases, use of the plural suffix creates a plural noun analogous to the English "all sorts of...", "different kinds of...", or "...in all places". When this occurs with countable nouns, this meaning will usually be clear from the context. It can also occur with uncountables, in which case there is no ambiguity.

Are there many women in your work unit?
ئىدارەڭلاردا ئاياللار كۆپمۇ؟

All the snow melts in the spring.
 
.ئەتىيازدا قارلار ئېرىيدۇ
.ئەتىيازدا ھەممە يەرلەرنىڭ قېرى ئېرىيدۇ

I bought these medications for my father.
.بۇ دورىلارنى ئاتامغا سېتىۋالدىم

Neither students nor teachers should ever stop learning.
.ئوقۇغۇچىلارمۇ، ئوقۇتقۇچىلارمۇ داۋاملىق ئۆگىنىشى كېرەك

Not only are there good stores at the market, but there are good restaurants as well.
.بازاردا ياخشى دۇكانلار بولۇپلا قالماي، ياخشى ئاشخانىلارمۇ بار

The different tourists who come here often have trouble getting used to the weather.
.ساياھەتچىلەر بۇ يەرگە كېلىپ دائىم ھاۋاسىغا كۆنەلمەيدۇ

Given all the different books you've written, would it really be so hard to write a small article?
نۇرغۇن كىتابلار يېزىپزە، بىر كىچىك ماقالىنى يازمايسىز؟

As soon as I turn on the TV, I forget about everything.
 
.مەن تېلېۋىزورنىمۇ ئاچىمەن، پۈتۈن ئىشلارنىمۇ ئۇنتۇيمەن
.مەن تېلېۋىزورنىمۇ ئاچىمەن، پۈتۈن ئىشلارنى ئۇنتۇيمەن

Because of this unforeseen thing, all of my preparations came to naught.
.شۇ كۈتۈلمىگەن ئىشتىن كېيىن، تەييارلىقلىرىمنىڭ ھەممىسى بەربات بولدى


References

  1. Personal research/experience
  2. Hämit Tömür, "Modern Uyghur Grammar" (translation by Anne Lee). Yıldız: Istanbul, 2003. (p. 9, 20, 48-49)
  3. Reinhard F. Hahn, Ablahat Ibrahim, "Spoken Uyghur". University of Washington Press: Seattle, 1991. (p. 119, 360)
  4. E. N. Nadzhip, "Modern Uigur". Nauka Publishing House: Moscow, 1971. (p. 69)
  5. 吾买尔·阿皮孜, "基础维吾尔语"。新疆教育出版社: 乌鲁木齐, 2008。 (p. 309-310)
  6. خالىق نىياز, "基础维吾尔语"。新疆大学出版社: 乌鲁木齐, 2006。 (p. 486-487)
  7. 易坤琇, "维吾尔语语法"。中央民族大学出版社: 北京, 1998。 (p. 23)